صعود قله دماوند و شب ماني بر روي بام ايران (قسمت اول)
گزارش برنامه صعود از جبهه شمالي و فرود از جبهه جنوبي - همچنين شب ماني بر روي قله دماوند كه در مرداد ماه سال جاري توسط چهار تن از كوه نوردان استان قزوين (پورفرزانه، نظري، متانت و خليلي) انجام شد، را در شش قسمت متوالي در كوه نيوز خواهيد خواند. در اين گزارش برنامه سعي شده است، حتي الامكان اصول گزارش نويسي رعايت شود. فصل اول: مقدمه، فصل دوم: جزئیات صعود، فصل سوم: جداول، فصل چهارم: نمودار، فصل پنجم: نقشه و کروکی، فصل ششم: عکس
فصل اول (مقدمه): دماوند برجستهترین پدیدهی طبیعی ایران، نماد این سرزمین، خاستگاه اسطورهها و داستانهای دلكش ایرانی، و كوهی است با تاریخ سرشار از صعودهای دیرین. از نظر طبیعی، دماوند زیست بوم بینظیری است در ایران كه به دلیل اختلاف ارتفاع چشمگیر و دارا بودن درهها و دامنههای پرشمار، گونههای گیاهی و جانوری متنوعی را در خود جا داده است. این كوه و محدودهی آن، شاید آخرین پناهگاه بسیاری از گونهها باشدكه با از میان رفتن طبیعت دشتها و آسیب دیدن بسیاری از كوههای پستتر، فقط در آنجا باقی ماندهاند. در دماوند، پدیدههای طبیعی چندی وجود دارد كه هر یك در نوع خود كم نظیر، و دارای ارزش ذاتی و تفرجی بسیار است: در این كوه، چند یخچال طبیعی دایمی كه پدیدهی بسیار كمنظیری در ایران است، به چشم میخورد؛ در میان آنها «یخار» با دیواره و برجهای یخ بلور، وحشیترین و مرتفعترین درهی یخچالی ایران است. پدیدهی دیگر، حفرههای متعددی است كه گاز و بخار با فشار زیاد از آنها بیرون میزند، و اینها در كنار تودههای گوگرد، دماوند را به صورت یك آتشفشان كمی فعال درآوردهاند. چشمههای آب گرم و آب معدنی در كوهپایههای دماوند، وجود دهانهای بزرگ با حوضچهی یخی در میان آن، شكل مخروطی پرشیب و خوش تراش كه در بسیاری مواقع، ابرهایی به شكلهای شگفتانگیز در نوك آن به چشم میخورد، از دیگر ویژگیهای این تك كوه سرافراز است. در اطراف دماوند، محیطهای كوهستانی چندی وجود دارد كه هر یك دارای ویژگیهای منحصر به فرد هستند: دشت لار (پارك ملی)، دشت پرگل و گیاه نمارستاق، درهی پرپیچ و خم سه سنگ با آبی بلورین و آبگیرهای خیالانگیز در درههای فرعی، گردنهی بسیار عظیم سرداغ، ستیغ هفت سران با پرتگاههای پرهیبت، رودخانهی پر آب هراز، ستیغ طولانی دو برار و .... این محیطها، زیستگاه جانورانی مانند خرس، گراز، گرگ، روباه، پلنگ، كل و بز، قوچ و میش، عقاب طلایی، كبك، انواع مار، ماهی قزلآلا، و بسیاری گونههای كمیاب دیگر است. ظاهر چشم نواز دماوند با كلاهك و رگههای برفی پركشش، تجسم واقعی آن چیزی است كه از واژهی «كوه» به نظر میآید. به دلیل شكل خیالانگیزو به دلیل آن كه چكاد دماوند بلندترین نقطهی ایران و مشرف بر تمامی این سرزمین است، ارزش نمادین آن در ردیف پرچم كشور است، با این تفاوت كه میراثی میلیونها ساله است و در صورت تخریب چهرهی طبیعی آن، نمیتوان آن را بازسازی كرد. از نظر نفوذ در اسطورهها و داستانهای ایرانی، دماوند مقام نخست را در ادبیات فارسی دارد و ماجرای تعدادی از شاهكارهای اسطورهای جهان در ارتباط با این كوه شكل گرفته است. از نظر جایگاه در كوهنوردی، شاید در میان كوههای بلند جهان، دماوند بیشترین پیشینهی تاریخی را داشته باشد، و قطعاً میتوان گفت كه جایگاهی برجسته در میان كوههایی كه از دیرباز مورد توجه جغرافیدانان، جهانگردان، ماجراجویان و كوهنوردان بوده است، دارد. ادامه دارد ...
نویسنده: حسن پورفرزانه