کوه نوردی در کشور ما بدل به یک فعالیت مخاطره آمیز شده است. میزان سوانح کوه نوردی در مقایسه با عرف جهانی، روز به روز بیشتر می شود. نا متناسب بودن سوانح با سطح فنی برنامه ها نیز جای اندیشه ی بسیار دارد. به این معنی که گاه برنامه هایی که قاعدتا باید کمترین میزان ریسک را داشته باشد، به فاجعه می انجامد. این وضعیت، یک رکورد تاسف بار است که اگر آن را تحلیل کنیم. دلایل بسیاری برای آن خواهیم یافت. دلایلی که شاید «کمبود آموزش» در رأس آنها باشد. فقر کمی و کیفی دوره های آموزشی، به تقریب در همه زمینه های وابسته به کوه نوردی به چشم می خورد اما با اطمینان می توان گفت خطرناک ترین نوع آن، کمبود آموزش در حوزه ی راهبری برنامه های کوه نوردی است. در حالی که سرپرست نقش تعیین کننده در ایمنی برنامه، پیشگیری از بروز سانحه و واکنش مناسب به رخدادهای ناخوشایند دارد، در سطح کشور عملا هیچ آموزشی در این زمینه در دسترس نیست. راستی چگونه است که حتی برای پاگذاشتن به دامن طبیعت باید دوره ی کارآموزی دید ولی برای هدایت تیم در پیچیده ترین صعودهای بلند، هیچ شرطی لازم نیست؟ چگونه مسئولیتی به این سنگینی را می توان به کسی داد که هیچ آموزشی در این زمینه ندیده است؟ شاید گفته شود این مسئولیت تنها به کوه نوردان با تجربه واگذار می گردد. البته، تجربه بسیار ارزشمند است ولی متاسفانه قابل اندازه گیری نیست. تجربه ای که یک نفر در سالی بدست می آورد، دیگری تا پایان عمر هم کسب نمی کند. بعلاوه از کجا می توان دریافت که تجربه ی یک کوه نورد در حد یک برنامه ی پنج هزار متری است یا یک صعود هشت هزار متری؟

در ... زنجیره ی مباحث راهبری (سرپرستی) تلاش شده است تا مهمترین مبانی نظری راهبری بطور خلاصه مورد بررسی قرار گیرد. به یاد داشته باشیم که راهبری در نهایت، مجموعه ای از رفتارها و مهارتهای علمی است که با تمرین پیوسته به دست می آید و مطالعه ی کتاب و مقاله، تنها نقطه ی آغاز این فرآیند است. پیشاپیش بخاطر لغزشهای احتمالی پوزش می خواهم و از همه ی بزرگان صاحب نظر در خواست راهنمایی و روشنگری دارم.

بخش های دیگر این مقاله در روزهای آینده در کوه نیوز قرار داده می شود ... (ادامه دارد)

نویسنده: دکتر ابوالفضل جوادی